Lãi suất tăng vọt đầu quý 2/2026: Cuộc đua giành tiền gửi hay áp lực thanh khoản hệ thống?
Nghịch lý thanh khoản: Ngân hàng Nhà nước "bơm" ròng mạnh mẽ
Dữ liệu thị trường từ cuối tháng 3 đến đầu tháng 4/2026 cho thấy một bức tranh thanh khoản đầy áp lực. Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã phải thực hiện chiến dịch hỗ trợ quy mô lớn khi bơm ròng khoảng 110,2 nghìn tỷ đồng ra hệ thống thông qua kênh OMO. Quy mô OMO lưu hành đã tăng vọt lên mức 354,8 nghìn tỷ đồng, tập trung chủ yếu vào các kỳ hạn ngắn từ 7 đến 14 ngày.
Trên thị trường liên ngân hàng, lãi suất qua đêm có thời điểm "nhảy múa" lên tới 11,42% trước khi hạ nhiệt về vùng 6-8%. Tuy nhiên, việc các kỳ hạn dài (3-9 tháng) vẫn neo ở mức trên 8% cho thấy các tổ chức tín dụng đang dự báo một kịch bản thiếu hụt vốn không chỉ mang tính thời điểm mà có thể kéo dài trong ngắn hạn.
Cuộc đua lãi suất: Khi "ông lớn" cũng không đứng ngoài cuộc
Làn sóng tăng lãi suất hiện nay đã không còn mang tính cục bộ. Sau khi nhóm ngân hàng tư nhân như ACB, Nam A Bank, VietABank đẩy lãi suất cao nhất lên ngưỡng 6,8% - 7,3%/năm, nhóm "Big 4" (Vietcombank, BIDV, VietinBank, Agribank) cũng đã có động thái điều chỉnh tăng lãi suất kỳ hạn 12 tháng từ 5,2% lên 5,9%.
Đáng chú ý, thị trường ghi nhận sự phân hóa rõ rệt:
Nhóm lãi suất "khủng": Xu hiện các mức lãi suất từ 8% đến 10%/năm tại các ngân hàng như PVcomBank, HDBank, MSB (thường đi kèm điều kiện về số dư tiền gửi lớn).
Nhóm dẫn dắt: Hơn 20 ngân hàng đã có từ 2-4 lần điều chỉnh tăng lãi suất chỉ trong vòng một tháng qua.
Nguyên nhân cốt lõi: Các chuyên gia nhận định, lãi suất tăng hiện nay chủ yếu phản ánh cuộc đua giành tiền gửi để cải thiện hệ số an toàn vốn, hơn là tín hiệu của nhu cầu tín dụng bùng nổ từ nền kinh tế thực.
Rủi ro chi phí "ngấm dần" và bài toán tăng trưởng
Dù lãi suất tăng giúp thu hút dòng tiền nhàn rỗi quay trở lại hệ thống ngân hàng (huy động vốn chỉ tăng 0,44% trong khi tín dụng tăng 2,15%), nhưng đây lại là "con dao hai lưỡi" đối với khu vực doanh nghiệp. Ước tính, chỉ cần lãi suất vay tăng thêm 1%, chi phí lãi vay toàn hệ thống có thể đội lên khoảng 184.000 tỷ đồng/năm.
Việc chi phí vốn tăng trước khi tín dụng thực sự chảy mạnh vào sản xuất kinh doanh tạo ra một nghịch lý: doanh nghiệp phải gánh áp lực tài chính lớn hơn trong khi sức cầu thị trường chưa phục hồi tương xứng. Trong bối cảnh mục tiêu GDP đạt con số hai chữ số, áp lực thanh khoản và lãi suất sẽ là "phép thử" quan trọng đối với khả năng điều hành của cơ quan quản lý và sức chống chịu của cộng đồng doanh nghiệp có đòn bẩy tài chính cao.
BOX THÔNG TIN: TƯ VẤN THỊ TRƯỜNG & TÀI CHÍNH BẤT ĐỘNG SẢN
Biến động lãi suất huy động thường có độ trễ 3-6 tháng trước khi tác động trực tiếp đến lãi suất cho vay mua nhà. Để nhận báo cáo phân tích dòng tiền và các gói tín dụng ưu đãi nhất tại khu vực Hà Nội, quý khách vui lòng liên hệ:
Website: nhatothanoi.com
Hotline: 0828 69 99 97
NhaToHanoi - Đồng hành cùng bạn quản trị rủi ro và tối ưu hóa đầu tư.